Động đất chấn động Indonesia; Đại dịch DN zombie; Những ghế trống ở Qatar; Thỏa thuận COP27; Donbass khốc liệt

THÁO CHẠY TRONG ĐỘNG ĐẤT INDONESIA

(Ảnh minh hoạ).

Nhân chứng cho biết nhiều người chạy khỏi các tòa nhà sau loạt chấn động mạnh trong trận động đất khiến 46 người chết ở tỉnh Tây Java, Indonesia.

"Tôi bị sốc. Tôi sợ rằng sẽ có thêm trận động đất nữa. Nhiều người chạy khỏi nhà, một số ngất xỉu, số khác nôn ọe tại chỗ", Muchlis, cư dân tại thị trấn Cianjur, địa phương gần tâm chấn nhất trong trận động đất ở tỉnh Tây Java của Indonesia hôm nay, nhớ lại.

Muchlis cảm thấy "chấn động khổng lồ" khi động đất xảy ra, thêm rằng các bức tường và trần tòa nhà văn phòng nơi anh làm việc bị hư hại nặng.

Truyền thông địa phương cho biết nhiều cửa hàng, một bệnh viện và một trường nội trú bị phá hủy trong động đất. Hàng loạt công trình ở Cianjur cũng bị sập mái, trong khi đường phố đầy mảnh vụn từ ngôi nhà bị hư hỏng.

Mayadita Waluyo, luật sư 22 tuổi tại thủ đô Jakarta, nói rằng nhiều người tỏ ra hoảng loạn và chạy khỏi những tòa nhà làm việc.

"Sàn nhà đột nhiên rung lắc mạnh, tôi có thể cảm nhận rõ chấn động. Tôi cố gắng không làm gì để suy xét tình hình, nhưng rung động ngày càng mạnh và kéo dài. Giờ tôi thấy chóng mặt và đau chân, do phải đi thang bộ từ tầng 14 xuống mặt đất", cô nói.

Phóng viên AFP tại Jakarta nói rằng hàng trăm người đứng chờ bên ngoài các tòa nhà sau động đất, một số còn đội mũ bảo hộ vì lo gạch vụn rơi xuống.

Cơ quan ứng phó thiên tai Indonesia (BNPB) thông báo ít nhất 46 người đã chết và hơn 700 người bị thương. Chưa có thông tin về thương vong hay thiệt hại lớn ở thủ đô Jakarta.

Herman Suherman, lãnh đạo thị trấn Cianjur, nói rằng người thân các nạn nhân đang tập trung ở bệnh viện và cảnh báo con số thương vong có thể còn tăng do nhiều người vẫn bị mắc kẹt. "Chúng tôi đang xử lý những trường hợp khẩn cấp. Xe cứu thương liên tục chuyển nạn nhân từ các ngôi làng lân cận đến bệnh viện. Có nhiều gia đình chưa được sơ tán", ông nói.

Cơ quan Khí tượng, Khí hậu và Địa vật lý Indonesia (BMKG) cho biết trận động đất mạnh 5,6 độ xảy ra lúc 13h21 hôm nay, tâm chấn nằm trên đất liền ở độ sâu 10 km tại tỉnh Tây Java, cách thủ đô Jakarta khoảng 100 km về phía nam. Trong khi đó, Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) cho biết trận động đất mạnh 5,4 độ.

USGS xác định những trận động đất có tâm chấn ở độ sâu dưới 70 km là "tâm chấn nông" và chúng thường gây thiệt hại nặng nề hơn so với "tâm chấn sâu".

BMKG đã ghi nhận 25 dư chấn trong vòng hai giờ sau động đất, khẳng định không có nguy cơ xảy ra sóng thần. Cơ quan này cũng cảnh báo người dân gần tâm động đất cảnh giác với những đợt dư chấn tiếp theo.

Indonesia thường xuyên trải qua các trận động đất và phun trào núi lửa do nằm trên "Vành đai lửa", một vòng cung hoạt động địa chấn dữ dội, nơi các mảng kiến tạo va chạm kéo dài từ Nhật Bản qua Đông Nam Á và lưu vực Thái Bình Dương.

(Nguồn: Vnexpress)

 

ĐẠI DỊCH DOANH NGHIỆP ZOMBIE LAN TRÀN KHẮP THẾ GIỚI

Khi chính sách tiền tệ dễ dãi đã không còn, các doanh nghiệp zombie đồng loạt lộ diện, đặt ra thách thức lớn cho các chính phủ.

1. Zombie theo nghĩa bóng để chỉ người đáng lẽ đã chết được ma thuật làm sống lại nhưng mất nhận thức, vẫn có thể hành động nhưng không phù hợp lẽ đời thường

Doanh nghiệp Zombie (Zombies Co.) cũng vậy. Thuật ngữ kinh tế Zombies Co. được Caballero, Hoshi và Kashyap giới thiệu lần đầu năm 2008 khi họ mô tả các công ty không hiệu quả và phụ thuộc vào nợ - nhưng vẫn đang hoạt động - ở Nhật Bản.

Phép ẩn dụ Zombie mô tả hiện tượng các doanh nghiệp đa quy mô bị rơi vào tình trạng dở sống dở chết lộ diện trong khủng hoảng với các điều kiện khắc nghiệt.

Khi khủng hoảng qua đi Zombies Co., dễ dàng tiếp cận vốn như thuốc ma thuật, lại trở thành dường như khoẻ mạnh và khó nhận biết hơn. Cho đến khi xuất hiện một cú sốc thị trường hay rủi ro mới xảy ra lại phát bệnh mất khả năng chi trả, đòi hà hơi tiếp sức hay phá sản.

Đó là những công ty có dòng tiền từ sản xuất kinh doanh cùng lắm chỉ đủ để đáp ứng các chi phí chung (chẳng hạn như tiền lương, tiền thuê nhà, chi phí điện nước v.v.) và trả lãi cho các khoản vay nợ nhưng không thể trả các khoản vay nợ. Các công ty này hầu như không có lợi nhuận, không tạo ra dòng vốn dư thừa để đầu tư mở rộng hay đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất chất lượng và thúc đẩy tăng trưởng.

Zombie Co. thường phải chịu lãi vay cao hơn các công ty lành mạnh và đặc biệt phụ thuộc vào nguồn vốn vay để cung cấp tài chính duy trì dòng tiền và khả năng chi trả như phải thở oxy thường xuyên.

Khi số lượng và quy mô các doanh nghiệp Zombies đã quá lớn thì không ai dám để chúng chết và bắt đầu chấp nhận chúng, coi chúng như một phần tất yếu của nền kinh tế - nền kinh tế Zombie.

Những Zombies Co. này có các đặc tính chung gì?

Quan trọng nhất là Interest Coverage/I (Tỉ lệ thanh toán lãi = Lợi nhuận trước trả lãi vay và trước thuế thu nhập DN/chi phí lãi vay) nhỏ hơn 1 liên tục 3 năm. EBITDA/I (Lợi nhuận trước trả lãi vay, thuế thu nhập DN, khấu hao và chi phí chờ phân bổ/chi phí lãi vay) nhỏ hơn 1,5x trong 3 năm liên tục.

b. Bảng Cân đối Kế toán có tính đòn bẩy cao, hiệu quả kém. Tỷ trọng tài sản không sinh lợi hay sinh lợi thấp ăn vào "thịt" doanh nghiệp. NPV (giá trị hiện tại thuần) của dòng tiền tương lai thấp hơn giá trị thanh lý tài sản hiện hữu.

c. Tăng trưởng chậm hay không tăng trưởng.

d. Dòng tiền âm/không dương đủ để đầu tư công nghệ, kỹ thuật hay mở rộng.

e. Không có những kế hoạch, tầm nhìn và nguồn lực thực tế cho dài hạn do năng lực quản lý không được nâng cấp.

f. Không thể tự mình thanh toán các khoản nợ mà phải dựa vào các chủ nợ hay chủ doanh nghiệp bơm thêm vốn. Thường xuyên thiếu vốn lưu động khi thị trường biến động. Các doanh nghiệp huy động vốn "không thông minh", nhất là dùng vốn ngắn hạn cho các chương trình trung dài hạn, thường xuyên bị cảnh này. Các Tech Start Up burning money không cơ hội tăng nhanh quy mô cũng dễ thành các zombies.

Đó chính là lý do ở đâu đó tôi nói rằng khả năng sinh lời cao bằng tiền không phải chỉ để chia cổ tức mà là tấm đệm đỡ khi DN rơi vào hố khủng hoảng.

2. Các doanh nghiệp Zombies như những xác ma vật vờ lây lan và khi thành "đại dịch" thì trở thành "đại vấn đề". Nền kinh tế mất động lực. Sáng tạo khó áp dụng. Trì trệ.

Hệ luỵ tiêu cực của Zombies Co.:

a. Chiếm dụng nguồn nhân lực: các Zombie Co. sử dụng nguồn nhân lực không hiệu quả, năng suất thấp, cắt bớt nguồn nhân lực có thể bổ sung cho các ngành nghề hay doanh nghiệp hiệu quả khác.

b. Chiếm dụng nguồn tài lực: Bao gồm đất đai nhà xưởng, tài nguyên thiên nhiên và nhất là nguồn tài chính của xã hội. Với sự ủng hộ âm thầm của các chính phủ và ngân hàng, các Zombie Co. sẽ ngăn cản khả năng tiếp cận nguồn vốn của các doanh nghiệp mới do nguồn tài lực hữu hạn.

c. Ngăn cản tăng trưởng: và vì thế, khi chiếm tỷ lệ đủ lớn, các Zombies Co. làm chậm tăng trưởng kinh tế khi giá trị gia tăng không lớn, hiệu quả kém, năng suất thấp.

d. Gánh nặng xã hội: Vì quá èo ọt nên các Zombies Co. rất dễ "hắt hơi sổ mũi" và sụp đổ khi thị trường biến động. Do chiếm dụng nhiều tài nguyên, nhân lực và tài lực nên các chính phủ lại phải ứng cứu Zombies Co. bằng nguồn lực của xã hội.

e. Zombie Co. là căn bệnh khó phát hiện khi tiền tệ dễ dãi bình thường. Nó bắt đầu từ đủ loại hình, đủ loại quy mô doanh nghiệp to nhỏ. Một Zombie Co. có thể là nguồn "lây lan" ra nhiều Zombies Co. khác.

Khi số lượng Zombies Co. đủ lớn nó tạo ra nền kinh tế Zombie: Nền kinh tế khi ấy cũng trở thành một con Zombie. Nó chỉ sống dựa vào vốn, tài nguyên và bóc lột lao động mà không có động lực tăng trưởng, doanh nghiệp thiếu cạnh tranh và giá trị tài sản cấu thành nền kinh tế thấp. Nền kinh tế ấy không có nội lực, phụ thuộc rất nhiều vào vốn vay, kể cả nước ngoài, và dễ sụp đổ. Tấm gương không thiếu.

f. Nền kinh tế Zombie với các Zombies Co. sẽ tác động ngược lại chính sách quản lý kinh tế của các chính phủ nhiệm kỳ làm Zombie trở thành New Normal.

3 mục cuối rất hay bị đánh giá thấp. Không nên chủ quan chút nào.

Cách đây 30 năm vào những năm 80-90s tỷ trọng các công ty Zombies trong nền kinh tế là khoảng 2%.

Hiện các chuyên gia ước tính rằng hơn 14% công ty trong S&P 1500 là Zombies. Tại Trung Quốc, khoảng 20% các công ty niêm yết cổ phiếu A trên các Sở Thượng Hải và Thâm Quyến là Zombies. Ở các nền kinh tế phát triển, khoảng 12% tổng số các công ty phi tài chính là Zombies.

Đó là các số liệu trước đại dịch Covid. Giờ đã khác… gần 20%… zombies đông hơn.

Tỷ trọng này đang tăng lên, các Zombies Co. đang ngày càng nhiều, ảnh hưởng ngày càng lớn và đã tạo thành đại dịch Zombies đúng nghĩa đen của nó.

Đặc biệt sau cú sốc GFC 2008 và đại dịch Covid, các chương trình "Nới lỏng định lượng" nhắm cứu trợ doanh nghiệp và an sinh xã hội cùng các chính sách co cụm bảo hộ kinh tế nội địa bị kích hoạt bởi cuộc chiến Ucraina đã làm tình trạng thêm trầm trọng khi gây siêu lạm phát. Các biện pháp chống lạm phát bắt buộc đã làm lộ diện ngày càng nhiều các Zombies Co.

Đến khi lây lan đủ lớn, các Zombies Co. thành chủ đạo, thì các nền kinh tế đang phát triển dễ rơi vào bẫy thu nhập trung bình và rất khó thoát khỏi đại dịch tên gọi Zombie.

Các Zombies Co. cũng là nguyên nhân tạo bong bóng tài sản trên nền chính sách tiền tệ dễ dãi. Và chúng cộng sinh bầy đàn với nhau. Chỉ cần một tia lửa nhỏ là gây cháy quy mô lớn.

3. Nguyên nhân vì đâu sinh ra các Zombies Co.:

a. Chính sách tiền tệ dễ dãi nhiều chục năm qua tạo cơ hội quá dễ dàng tiếp cận nguồn vốn từ các quỹ và ngân hàng, trái phiếu doanh nghiệp giá rẻ mạt… giúp các Zombies Co. tồn tại. Đây là nguyên nhân chính.

b. Các NHTM, NHĐT không dám để Zombies Co. chết vì sợ tăng nợ xấu, tăng chi phí, giảm lợi nhuận, tụt giá cổ phiếu, khó huy động vốn… nên tiếp tục hà hơi tiếp sức cho Zombies Co.. Chết vẫn không cho chôn. Liên tục tái cấu trúc nợ và bơm thêm vốn cho Zombies Co. Càng bơm thêm lại càng thiếu. Danh mục cho vay của nhiều ngân hàng có tỷ trọng Zombies Co. nhiều đến mức trở thành Zombie Bank luôn. Hệ thống NHTM là nhà "phù thuỷ" hà hơi hồi sinh, tài trợ chính của Zombies Co. bên cạnh các NHĐT huy động trái phiếu DN tràn lan.

c. Các nền kinh tế tăng trưởng chủ yếu theo bề ngang (quy mô) không tương xứng hiệu quả nên không có dư địa tăng trưởng bề sâu do chưa tìm ra động cơ tăng trưởng, điều hành bởi các chính phủ dân tuý lạm dụng doping tiền tệ cũng à ơi chấp nhận sự tồn tại của Zombies Co. vì nó tạo ra việc làm, giảm bớt căng thẳng xã hội và quan trọng hơn là dù chỉ thoi thóp thở nhưng vẫn đóng góp lá phiếu cho mỗi lần bầu cử hơn nhau chỉ sợi tóc.

Nguồn oxy chính cho các Zombies Co. chính là các công cụ tiền tệ dễ dãi.

Và các Zombies Co. ở góc độ nào đó cũng là nạn nhân - bệnh nhân của chính sách tiền tệ dễ dãi chứ không phải chỉ tội đồ.

4. Giải pháp gì?

Mỗi đợt khủng hoảng, một lần thắt chặt tiền tệ là một cơ hội để nền kinh tế nhận diện rõ nét các Zombies Co. và loại bỏ chúng qua chọn lọc tự nhiên. Cần giảm các Zombies Co. để dành tài nguyên nhân lực, thiên nhiên và vốn cho các doanh nghiệp khoẻ mạnh.

Tất nhiên phần lớn Zombies Co. có thuốc chữa, nhưng thuốc rất đắng và liệu trình điều trị rất đau với doanh nghiệp. Tuỳ vào quy mô, tính chất và độ "nặng" của bệnh mỗi zombie có cơ hội được điều trị để trở nên lành mạnh. Sự tham gia của nhà nước ở mỗi giai đoạn khác nhau nên khác nhau.

Chọn giải pháp xử lý cần "gạn đục khơi trong" và đánh giá hiệu quả Kinh tế Xã hội. Số lượng ít thì kệ doanh nghiệp. Nhưng số lượng lớn thì cần sự tham gia của nhà nước để "giải cứu".

Giải cứu gì? Giải cứu nền kinh tế, giải cứu thị trường, giải cứu người tiêu dùng thoát khỏi đại dịch Zombies Co. Giải cứu nền kinh tế với các cấu phần thương tổn, tăng tốc khơi thông vòng xoay nguồn tài lực và giải quyết an sinh xã hội với người dân, người tiêu dùng bị rơi xuống mức nghèo khổ để tránh đổ vỡ, mất cân đối thị trường hay gây hậu quả xấu về kinh tế xã hội. Mà đây là việc phải làm không chỉ vì Zombies Co.

Và phân biệt khuyến khích đầu tư ngành xương sống, nuôi dưỡng sáng tạo khác với giải cứu doanh nghiệp cụ thể.

Với doanh nghiệp thì đã có cơ chế khác: doanh nghiệp hết thuốc chữa phải cho phá sản. Nếu có thể "chữa" căn bệnh zombie, thì DN có thể vẫn còn nhưng cổ đông cũ phải tái cơ cấu hay phải ra đi để cổ đông khác bỏ tiền vào tái cơ cấu theo cơ chế minh bạch, chuẩn mực, không tù mù gây bất công xã hội.

a. Một số các Zombies Co. hết thuốc chữa, sống èo oặt bị bóp bớt nguồn oxy vốn chắc chắn sẽ chết lâm sàng.

b. Các Zombies Co. có cơ hội " điều trị" phải tuân thủ các liệu pháp tái cơ cấu chuyên nghiệp đầy cam go. Các nền kinh tế Zombies muốn được WB-IMF bơm oxy chả phải chịu thực hiện các chương trình tái cơ cấu thắt lưng buộc bụng nghiệt ngã đấy thôi. Các ông chủ DN hãy mổ xẻ, thực hiện quá trình tái cấu trúc đầy đau đớn để trị căn bệnh Zombie và hãy sẵn sàng chôn nếu DN đã chết lâm sàng. Hãy dành trí tuệ, vốn liếng cho những khoản đầu tư thành lập DN mới khoẻ mạnh.

c. Xã hội cũng phải chấp nhận tìm cách loại trừ đại dịch Zombies Co. bằng cách thoát khỏi gánh nặng của chúng. Nhìn thẳng vào sự thật mà đối mặt với nó. Chấp nhận đau đớn để loại bỏ các Zombies chết lâm sàng. Nên để Zombies Co. được chết để giải phóng nguồn nhân lực, tài lực, tài nguyên cho các doanh nghiệp lành mạnh.

Càng muộn càng nguy hiểm. Hiện nay đã có thể coi là "Đại dịch".

Trong bất luận trường hợp nào, kể cả với các biện pháp tài khoá mạnh tay, cũng cần áp dụng các biện pháp thị trường gián tiếp hơn là áp dụng các biện pháp mệnh lệnh hành chính kiểu "thuốc đích" vì như vậy sẽ đẻ ra các hệ luỵ xin cho bất bình đẳng quy mô rộng và "ăn" vào ngân sách không hiệu quả.

Nên bắt đầu từ các yêu cầu, chuẩn mực trong hoạt động Kế toán, Kiểm toán, Định mức tín nhiệm, ngành - nghề và sau đó là các chỉ số rủi ro hoạt động Tín dụng - Đầu tư tại các NHTM, NHĐT cùng các chính sách ưu đãi và tiếp cận vốn kiểu như Green Transformation và ESG hay các chuẩn mực Basel II&III ngày hôm nay phù hợp quy mô của "dịch" với tiến độ khả thi.

Các bước thực hiện cần "gạn đục khơi trong" vì không phải Zombie Co. nào cũng vô phương cứu chữa.

5. Để làm vậy cần phân loại, định dạng quy mô căn bệnh Zombie của nền kinh tế

Có thể chia các giai đoạn phát triển của dịch Zombies Co. thành 3 giai đoạn.

GĐ1: Các Zombies Co. có thể to nhưng các chỉ số quy mô (tài sản so nền kinh tế, số lượng lao động so toàn xã hội, sự sụp đổ mang tính dây chuyền…) không quá 3%-5%: mỗi doanh nghiệp tự phải tái cấu trúc và chấp nhận đau thương của cạnh tranh sinh tồn, chấp nhận phá sản nếu không đủ sức tự sống. Coi đó là sự sàng lọc cần thiết của chọn lọc tự nhiên.

GĐ2: Dịch Zombies Co. có các chỉ số quy mô ở ngưỡng 5%-10%: các biện pháp tái cơ cấu vốn cần được hỗ trợ bởi các biện pháp tài khoá vừa phải, chủ yếu bởi các chính sách kinh tế và giải pháp tiền tệ để về ngưỡng dưới 5%.

Chú ý rằng căn cơ giúp căn bệnh zombie sống dai là giải pháp tiền tệ. Và rất nhiều Zombies có thể được chữa bệnh bằng các giải pháp tài chính tiền tệ đơn giản, căn cơ. Cái cần là cởi mở của chính sách, kỷ luật tuân thủ chuẩn mực của chủ doanh nghiệp và tính chuyên nghiệp của nhà tư vấn.

GĐ3: Các chỉ số quy mô vượt trên 10% và hơn nữa. Khi đó cần các biện pháp tài khoá mạnh tay chứ không chỉ chính sách hay công cụ tài chính tiền tệ. Bởi vấn đề đã vượt qua phạm vi kinh tế và trở thành chính trị xã hội. Sau khi kéo về mức 10% thì thực hiện như GĐ2.

6. Các thông tin tôi có chỉ là thị trường quốc tế. Ở Việt Nam tôi không đủ thông tin.

Nhưng tôi tạm hình dung quá trình Đổi Mới lần 1 và cổ phần hoá là một bước quyết liệt trong hành động, cởi mở trong tư duy ý thức hệ và triệt để về cải cách thể chế nhằm thoát ra khỏi nền kinh tế Zombie với cơ chế quản lý kinh tế bao cấp tập trung và các DNNN Zombies oặt oẹo lúc ấy.

Bây giờ hiện trạng thế nào xin các chuyên gia kinh tế cho ý kiến.

Từ góc độ cá nhân tôi thấy để nhận diện, giải quyết bệnh Zombie luật lệ cần xem xét 3 nội dung:

a. Đơn giản hoá Luật phá sản. Hiện "chôn" một doanh nghiệp đã chết khó khăn và tốn kém hơn nhiều so với cứ để nó là con zombie vật vờ.

b. Luật lao động cần tạo thuận lợi hơn cho tái cấu trúc, sàng lọc và luân chuyển nhân sự. Hiện luật nặng về bảo vệ người lao động hơn là giới chủ. Tốt thôi… nhưng lại làm quá trình tái cấu trúc và luân chuyển lao động trở nên rất khó khăn và tốn kém.

c. Các chuẩn mực quản trị tài chính doanh nghiệp cần có lộ trình nâng cao dần thông qua các chuẩn mực ngày càng chặt để cắt nguồn oxy cho các tế bào bị bệnh.

Các biện pháp tài khoá kiểu "thuốc đích" cần hạn chế cách kiểm kiểu vạch lá tìm sâu bắt lỗi để rồi lỗi trở thành tội để hình sự hoá sẽ rất khó triển khai diện rộng.

(Nguồn: Soha)

 

CÂU CHUYỆN BUỒN SAU NHỮNG DÃY GHẾ TRỐNG TRÊN KHÁN ĐÀI Ở QATAR

(Ảnh minh hoạ).

Hình ảnh những chiếc ghế trống trên khán đài tại lễ khai mạc World Cup và sau đó là ở trận đấu của đội bóng chủ nhà với tuyển Ecuador, đều thấm đẫm những câu chuyện buồn. 

Theo tường thuật của Guardian, một số ghế trống xuất hiện trên khán đài khi lễ khai mạc World Cup bắt đầu ở Qatar ngày 20/11.

Trong khi đó, nguồn tin cho biết một nhóm hơn 200 công nhân Nam Á, được thuê để làm việc tại các quầy thực phẩm trong trận đấu, đã không được ăn uống hay đi vệ sinh trong 7 giờ.

Guardian nhận định có lẽ đây chỉ là những vấn đề nhỏ trong giai đoạn đầu và sẽ sớm được cải thiện.

Tuy nhiên, những chiếc ghế trống trên khán đài dường như kể một câu chuyện buồn khi cách sân vận động này khoảng 35 km, tại thủ đô Doha, hàng nghìn lao động nhập cư - những người đã thực sự đổ mồ hôi cho World Cup - tới một sân vận động để chứng kiến trận mở màn World Cup 2022 qua màn ảnh.

Khu vực đặc biệt này được dựng lên ở khu công nghiệp ngoại ô thành phố, với một màn hình khổng lồ trong sân vận động và một màn hình lớn khác bên ngoài. Gần đó có một số chỗ ở nơi hàng trăm nghìn lao động thu nhập thấp của Qatar sinh sống.

Vé xem trận mở màn có giá trung bình 200 USD, nhưng khu vực dành cho công nhân mở miễn phí. Một số người cho biết đây là nơi gần nhất mà họ có thể xem giải đấu trong suốt một tháng nữa.

“Tôi đang gửi tiền về cho các anh chị em ở Ethiopia, do đó tôi tới đây xem vì (giá) vé quá đắt”, Ali Jammal - 26 tuổi, người đã làm việc ở Qatar được 5 năm - cho biết.

Và tại trung tâm thành phố Doha, lượng người đã khổng lồ đã đổ xô đến khu vực dành cho người hâm mộ lớn nhất của thành phố. Tuy nhiên, nhiều người đã bị từ chối vào trong với thông báo địa điểm này đã quá tải.

Giây phút được chờ đợi trong 12 năm

Bốn giờ trước khi trận đấu khai mạc World Cup 2022 bắt đầu, những chiếc xe trên con đường chính vào sân vận động Al Bayt hầu như không thể di chuyển.

Lực lượng an ninh tỏ ra căng thẳng vì biết rằng con mắt của thế giới đang đổ dồn vào quốc gia vùng Vịnh này. Trước đó, họ đã nhận nhiều chỉ trích về việc không xứng đáng giành quyền đăng cai World Cup.

Trận khai mạc của giải đấu hấp dẫn nhất hành tinh được nhận định là một bài kiểm tra căng thẳng ban đầu về cách Qatar có thể đối phó với lượng người hâm mộ nước ngoài dự kiến lên tới con số 1,2 triệu.

Carlos Alvear, một người Ecuador, cho biết: "Thật đặc biệt khi có mặt ở đây. Đây là kỳ World Cup đầu tiên ở Trung Đông, mang tính lịch sử và Ecuador ở đây để tham dự trận khai mạc”.

Đối với một cổ động viên Qatar mang tên Abdallah, đó là một khoảnh khắc thú vị.

“Chúng tôi đã chờ đợi giây phút này trong 12 năm. Chúng tôi có niềm tin vào sự kiện này. Chúng tôi tin tưởng vào đội tuyển của mình. Chúng tôi có tham vọng nhưng điều đó rất thực tế”, ông nói.

Ông tin đội mình sẽ giành chiến thắng trong trận khai mạc và sẽ đứng thứ hai trong bảng của mình.

Tiểu vương quốc Qatar nhỏ bé đã chi hơn 200 tỷ USD để chuẩn bị cho kỳ World Cup 2022 này. Trong 12 năm, đất nước này đã xây dựng đường xá, khách sạn, sân vận động và một đội bóng đá, tất cả nhằm giúp họ có thể tỏa sáng trên sân khấu toàn cầu, theo Wall Street Journal.

Tiền có thể mua được rất nhiều thứ nhưng thể thao cần nhiều hơn thế

Người dân Qatar đến tham dự trận khai mạc World Cup 2022 với nhiều mong đợi và kỳ vọng, song đổi lại là nỗi thất vọng trước màn trình diễn của đội nhà.

Trên sân vận động Al Bayt, những chiếc ghế trống trên khán đài lúc trận đấu đang diễn ra lại một lần nữa thành tâm điểm chú ý của truyền thông, nhưng với ý nghĩa hoàn toàn khác. Bất chấp việc mong đợi trận đấu này trong 12 năm, nhiều người đàn ông giàu có và quyền lực nhất Qatar đã nhanh chóng rời khỏi nơi này.

Theo Guardian, họ đã học được một bài học quý giá. Tiền có thể mua được rất nhiều thứ trong thể thao, chẳng hạn cơ sở hạ tầng ấn tượng, sân vận động hoành tráng,..., song không thể giúp họ sở hữu một đội tuyển bóng đá giàu chuyên môn.

Theo AFP, hàng nghìn ghế trống đã kể câu chuyện buồn khi trận ra mắt World Cup được chờ đợi từ lâu của Qatar đã kết thúc với một nỗi buồn hôm 20/11. Vào thời điểm trận đấu bắt đầu, hơn 67.000 người đến tham dự kiện này.

Tuy nhiên, rất lâu trước khi tiếng còi mãn cuộc vang lên, người hâm mộ của nước chủ nhà đã bắt đầu tiến về phía lối ra.

Trên các khán đài, người hâm mộ Qatar thiếu "lửa". Trên sân, các tuyển thủ Qatar chơi nhạt nhòa về mặt chuyên môn lẫn tinh thần.

Họ bắt đầu rời đi ngay sau khi tiền đạo Enner Valencia của Ecuador ghi bàn thắng thứ hai trước tuyển Qatar.

Bất chấp rất nhiều kỳ vọng, cùng với 12 năm chờ đợi để chứng kiến tuyển Qatar tham dự World Cup trên sân nhà, hàng nghìn người đã rời đi sau giờ nghỉ giải lao.

Khi hiệp hai bắt đầu, nhiều ghế trống đã hiện rõ trên sân vận động, khi một buổi tối bắt đầu bằng những màn ăn mừng vui vẻ và sự lạc quan kết thúc với nỗi buồn trước sự thể hiện của đội nhà.

Tuyển Qatar không có nổi một có sút trúng đích nào trong suốt trận đấu. Nhưng ngay cả khi họ đã tạo ra một cơ hội muộn màng, rất ít người Qatar có thể nán lại sân Al Bayt đủ lâu để xem trực tiếp điều đó.

Gary Lineker, người có mặt trong sân vận động để tường thuật trực tiếp cho BBC, nói rằng những chiếc ghế trống trong hiệp hai là điều đáng chú ý. Theo ông, những hàng ghế đó dường như đã đầy vào lúc bắt đầu trận đấu. Nhiều người đã không quay lại để chứng kiến hiệp 2, ông nói thêm.

Cựu tiền đạo người Anh Alan Shearer nói thêm: “Trận đấu mới bắt đầu được một giờ thì có rất nhiều người rời sân, ngay cả khi hiệp một vừa kết thúc”. “Họ không quay trở lại sân vận động, chắc chắn không phải với số lượng trước trận đấu”, ông nói thêm.

Nhiều chỗ trống trên sân vận động Al Bayt đã khác xa với những sự hào nhoáng trên các tờ báo địa phương vài giờ trước đó, khi tờ Gulf Times hứa hẹn về việc “kỳ World Cup hay nhất từ trước đến nay sẽ khai mạc tại Qatar vào hôm nay”.

Trong khi đó, tờ Al Arab cũng từng ca ngợi về cách “Qatar biến giấc mơ Arab thành hiện thực”.

(Nguồn: Zing News)

 

COP27 ĐẠT THỎA THUẬN BƯỚC NGOẶT VỀ CHỐNG BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU NHƯNG VẪN GÂY THẤT VỌNG

Sau 14 ngày bàn thảo, kỳ họp thượng đỉnh COP27 cuối cùng đã kết thúc với một thỏa thuận mang tính bước ngoặt nhằm tạo ra một quỹ bù đắp "tổn thất và thiệt hại" giúp các quốc gia dễ bị tổn thương đối phó với tác động của biến đổi khí hậu. 

Những điểm quan trọng nhất đạt được từ ​​hội nghị thượng đỉnh lần này là gì?

1. Thắng lợi lớn nhất về khí hậu kể từ hội nghị Paris COP 2015? 

Một thỏa thuận tài trợ mới đạt được có thể được coi là chiến thắng lớn nhất về khí hậu kể từ Paris 2015: Việc thành lập quỹ hỗ trợ tổn thất và thiệt hại không chỉ là vấn đề tiền bạc hay bồi thường, mà nó thực sự là về sự đoàn kết và xây dựng lại lòng tin. Việc đồng ý thành lập quỹ được ca ngợi như một "khoảnh khắc lịch sử" kể từ Thỏa thuận Paris.

Vẫn có nhiều điều chưa rõ ràng quanh cơ chế vận hành của quỹ này. Những tiêu chí nào sẽ kích hoạt việc được nhận chi trả từ quỹ? Tiền quỹ lấy từ đâu, và bao nhiêu sẽ là đủ để quỹ hoạt động?

Để dễ hình dung, hãy lấy ví dụ về khoản đóng góp của EU là 60 triệu euro trong khi các chi phí mà Pakistan phải đối diện là 30 tỷ đô la Mỹ. 

Bất chấp những tác động mạnh mẽ mà tình trạng nhiệt độ tăng lên sẽ gây ra cho thế giới, quỹ này ra tín hiệu cho thấy sẽ không có ai bị bỏ lại phía sau.

2. ... Hay là tổn thất lớn nhất về vấn đề thay đổi khí hậu kể từ sau Thỏa thuận Paris?

Với nhiều quốc gia, những giờ đàm phán cuối cùng đại diện cho sự đảo chiều mạnh mẽ trong cuộc chiến chống tình trạng nóng ấm toàn cầu. 

Ngôn từ xoay quanh nhiên liệu hóa thạch cho thấy nhiều bước thụt lùi lớn trong cuộc chiến chống lại tình trạng nhiệt độ tăng lên.

Văn bản nay chỉ nói tới việc "xả thải thấp và năng lượng tái tạo".

Điều này được coi như lỗ hổng lớn để người ta có thể lách luật, cho phép phát triển các nguồn gas thêm nữa, bởi gas xả thải ít hơn than.

3. Tinh thần kiềm chế mức tăng tối đa là 1,5 độ C thì mạnh mẽ, nhưng ngôn từ trong văn bản lại yếu ớt

Khả năng chúng ta vượt quá ngưỡng quan trọng này trong vòng 5 năm tới là 50-50. Nhiều khả năng thế giới sẽ trở nên nóng hơn, tăng lên trên mức này kể từ năm 2031.

EU và các nước phát triển khác sẵn sàng nỗ lực đến cùng để củng cố cam kết giữ cho nhiệt độ không vượt quá ngưỡng tăng thêm 1,5 độ - nhưng những nỗ lực này rốt cuộc đều trở thành vô ích. Văn bản chỉ dùng chữ giảm dần (phasing down) thay vì giảm tiến tới loại bỏ (phasing out) việc dùng toàn bộ các nhiên liệu hóa thạch 

Có thể cảm nhận được sự đoàn kết sâu sắc giữa các nước giàu với các đảo quốc trong việc nỗ lực giữ mức tăng nhiệt độ không quá 1,5 độ C 

Vấn đề này cũng trở thành sự khác biệt then chốt giữa Hoa Kỳ, EU và các nước giàu khác với Trung Quốc, quốc gia tỏ ra ít quan tâm tới vấn đề loại bỏ việc sử dụng than.

4. Ngành công nghiệp nhiên liệu hóa thạch bước ra khỏi bóng tối 

Những người tham dự hội nghị thượng đỉnh có liên quan đến ngành dầu khí xuất hiện ở khắp nơi tại COP27.

Có khoảng 636 gương mặt hiện diện trong các phái đoàn quốc gia và các nhóm thương mại tham dự hội nghị, và tầm ảnh hưởng của họ đã được phản ánh rõ ràng trong nội dung cuối cùng, chính thức của tài liệu văn bản.

Các căn lều quảng cáo của họ trông giống như một hội chợ thương mại nhiên liệu hóa thạch.

Những đòi hỏi của Ấn Độ và các nước khác trong việc phải giảm dần mức sử dụng năng lượng hóa thạch đã không thành công, bất chấp sự ủng hộ mạnh mẽ từ EU và nhiều nước khác, gồm cả các nước giàu lẫn nước nghèo.

Nhiều quốc gia châu Phi còn thiết cốt muốn dùng COP để quảng bá cho các sáng kiến mới về dầu, khí của nước mình.

5. Dân chủ thực sự đóng vai trò quan trọng đối với vấn đề khí hậu

Gương mặt được lòng tại COP, không nghi ngờ gì, chính là tổng thống đắc cử của Brazil Luiz Ignacio Lula Da Silva, người đã khiến cho hội nghị giật mình với lời hứa không phá rừng vào năm 2030. 

Hơn cả những lời cam kết đối với rừng Amazon, ông Lula đã khôi phục được niềm tin của mọi người vào sức mạnh của hòm phiếu trong việc giải quyết vấn đề khí hậu.

Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden cũng vậy. Việc đảng Dân chủ của ông nắm được quyền kiểm soát Thượng viện nhiều khả năng sẽ đảm bảo cho việc Đạo luật Giảm Lạm phát của ông sẽ không bị lật lại hoặc bị bỏ lơ - theo đó đặt mục tiêu cắt giảm carbon của Hoa Kỳ vào năm 2030 trong tầm với.

Sự khẳng định rằng sức mạnh của dân chủ là vũ khí hiệu quả trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu cũng được thể hiện qua những hành động của nước chủ nhà.

Với việc đảm bảo an ninh và theo dõi giám sát diễn ra mọi nơi, kỳ họp diễn ra trong bầu không khí có thể là sự không khoan nhượng hầu như không được kiềm chế.

Cùng với những vấn đề đang diễn ra về nhân quyền, nước chủ nhà Ai Cập không mấy để tâm đến những nhu cầu hoạt động căn bản cho một cuộc hội nghị như đồ ăn, thức uống và dịch vụ wifi tử tế.

(Nguồn: BBC)

 

MẶT TRẬN DONBASS KHỐC LIỆT TRỞ LẠI SAU KHI NGA RÚT KHỎI KHERSON

Giao tranh ở khu vực Donbass sẽ trở nên khốc liệt hơn trong những tuần tới sau khi Nga rút khỏi Kherson và tái tập hợp lực lượng tại mặt trặn này.

Giao tranh xảy ra ác liệt trở lại ở miền Đông Ukraine trong bối cảnh các lực lượng Nga tái tập hợp tại đây sau khi rút quân khỏi thành phố Kherson. Việc rút khỏi Kherson giúp Nga có thể tái triển khai 20.000 binh sĩ tới các mặt trận khác, bao gồm cả ở khu vực Donetsk, thuộc vùng Donbass.

Nga dồn lực ở Donbass

Các nhà phân tích cho rằng, chỉ huy chiến dịch quân sự của Nga ở Ukraine, Tướng Sergei Surovikin, sẽ chịu áp lực phải mang lại kết quả ở Donbass sau khi rút khỏi Kherson để thiết lập các vị trí phòng thủ mới ở bờ Đông sông Dnieper.

Ukraine đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công mới ở miền Đông khi quân đội Nga từ Kherson được điều tới mặt trận này cùng với một phần trong số 300.000 binh sĩ mà Nga mới bổ sung để củng cố chiến dịch tại Ukraine.

Trong bài phát biểu ngày 19/11, Tổng thống Volodymyr Zelensky cho biết quân đội Ukraine đã đẩy lùi khoảng 100 cuộc tấn công ở khu vực Donetsk chỉ riêng trong ngày 18/11.

Bộ tổng tham mưu các lực lượng vũ trang Ukraine cho biết quân đội Nga đang tăng cường tấn công gần các thành phố Bakhmut và Avdiivka. Tuần trước, Nga tuyên bố đã kiểm soát được một phần khu định cư Bilohorivka và Pavlivka, phía Tây Nam Donetsk.

Việc tập trung trở lại mặt trận Donbass hiện nay tương tự như động thái của Nga sau khi quân đội nước này rút khỏi khu vực Kiev và miền Bắc Ukraine hồi tháng 3. Thời điểm đó, Nga cho biết họ sẽ tập trung vào việc kiểm soát toàn bộ Donbass, khu công nghiệp phía Đông Ukraine.

Các lãnh đạo do Nga chỉ định ở Donetsk cho biết giao tranh xảy ra ác liệt trong ngày 19/11. Theo ông Denis Pushilin, lãnh đạo Cộng hòa Nhân dân Donetsk tự xưng, quân đội Nga đã có một trận chiến khốc liệt trên từng con phố ở Bakhmut.

Sau nhiều tuần pháo kích dữ dội, các lực lượng Nga đã kiểm soát được thành phố Severodonetsk và Lysychansk vào mùa hè này, đồng thời kiểm soát gần như toàn bộ khu vực Lugansk. Tuy nhiên, sự xuất hiện của pháo chính xác tầm xa của Mỹ đã giúp Ukraine ngăn chặn cuộc tấn công của quân đội Nga và kể từ đó Moscow gặp nhiều khó khăn khi tiến hành các cuộc xâm nhập.

Từ cuối mùa hè, Ukraine đã tiến hành các cuộc phản công, buộc Nga phải rút lui ở các vùng Kharkiv và Kherson trong khi Kiev vẫn giữ được phòng tuyến trước các cuộc tấn công của Nga ở Donbass.

Ukraine có thể phải chuyển hướng từ phía Nam sang phía Đông

Khi mùa đông đến, các nhà phân tích quân sự dự đoán cường độ giao tranh ở tiền tuyến sẽ giảm đáng kể. Bùn lầy và thời tiết nhiều mây vào cuối mùa thu, đầu mùa đồng có thể cản trở việc sử dụng các phương tiện quân sự và UAV, trong khi những hàng cây trụi lá có thể khiến các binh sỹ dễ bị lộ. Tuy nhiên, mặt đất đóng băng và bầu trời quang đãng hơn vào giữa mùa đông sẽ giúp ích cho bên nào có đủ trang thiết bị mùa đông.

Giới chức cấp cao của Mỹ đang thúc giục Ukraine cân nhắc về việc đàm phán hòa bình với Nga sau khi giành lại Kherson. Một số quan chức ở Washington đặt câu hỏi liệu lực lượng Ukraine có thể giành lại thêm bao nhiêu lãnh thổ trong những tháng tới. Nhiều quan chức phương Tây đặc biệt hoài nghi về việc Ukraine có thể chiếm lại Crimea, bán đảo đã sáp nhập vào Nga năm 2014.

Một số quan chức phương Tây cảnh báo rằng bất chấp động lực của Kiev, “khi bước sang năm 2023, cuộc xung đột giữa Ukraine và Nga vẫn là một cuộc xung đột "tĩnh" và sẽ không bên nào thắng hay thua rõ rệt”.

Ông Konrad Muzyka, thuộc Rochan Consulting, một tổ chức theo dõi cuộc chiến có trụ sở tại Ba Lan, cho biết việc huy động khoảng 300.000 quân gần đây cũng như việc rút quân khỏi Kherson mang lại lợi thế Nga, cho phép họ tăng cường sức mạnh lực lượng dọc theo chiến tuyến phía Đông.

“Vào cuối tháng 2, đầu tháng 3, Nga tiến vào Ukraine với mật độ lực lượng thấp và mở ra nhiều hướng tác chiến, họ cho rằng các cuộc tấn công từ phía Bắc, Nam và Đông sẽ buộc Kiev phải khuất phục. Kế hoạch này không thành hiện thực vì các lực lượng Nga quá mỏng”, ông Muzyka nhận định.

Tuy nhiên, ông nói thêm: “Khi Nga kiểm soát ít lãnh thổ hơn, mật độ lực lượng của Nga sẽ tăng lên và Moscow sẽ có nhiều binh sĩ trên mỗi km2 hơn so với thời điểm đầu tháng 3”.

Trong khi đó, Ukraine cũng đang tính toán lại các bước đi tiếp theo. Kiev có thể sẽ buộc phải chuyển hướng quân đội từ phía Nam sang phía Đông.

Ông Oleksiy Melnyk, cựu trung tá lực lượng không quân Ukraine và hiện là cố vấn tại Trung tâm Razumkov ở Kiev, đánh giá: “Theo logic, Ukraine sẽ phải tái bố trí thêm quân đến Donetsk để Nga không thể thành công. Đối với phía Ukraine, mặt trận phía Đông rất quan trọng, nhưng mặt trận phía Nam hướng tới Mariupol và Melitopol quan trọng hơn về mặt hoạt động vì đây là nơi Ukraine có thể cắt nguồn tiếp tế của Nga cho lực lượng của họ ở Ukraine và cắt đứt hành lang tới bán đảo Crimea”.

Theo các nhà phân tích, Ukraine sẽ cố gắng bố trí lực lượng cho một cuộc tấn công trên bộ mới có thể xảy ra giữa mặt trận phía Đông và phía Nam. Việc giành lại các thành phố phía Nam Melitopol, Berdyansk và Mariupol có thể giúp thiết lập một hành lang tiếp cận Crimea, mặc dù các nhà phân tích cũng như các quan chức Ukraine và phương Tây có nhiều quan điểm khác nhau về việc liệu một động thái như vậy có khả thi hay không.

(Nguồn: VOV)

(Xem thêm:

=> Cuộc đua tài trợ World Cup; Kinh tế Nga ngấm đòn; Nga bị cô lập; 'Cuộc chiến sữa'; Quốc hội treo ở Malaysia ).

Về trang trước

Chủ đề:

Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá

Việt Nam

Người Việt hải ngoại

Đức

Thế giới

Lên đầu trang